Human Interest

Lancaster crashte in 1944 niet bij Marknesse maar bij Tollebeek

Geplaatst op zondag 6 januari 2019 10:00
  • Het plaatje van crew Rule kan zo naar Tollebeek. © Rob Kreukniet

pinterestmail

Tollebeek - De Lancaster JA702 die op 30 januari 1944 neerstortte in de polder crashte niet bij Marknesse, maar bij Tollebeek, zegt WOII-onderzoeker Teunis Schuurman uit Vollenhove.

De locatie bij Marknesse is een eigen leven gaan leiden door een bericht van de Koninklijke Luchtmacht. Op 29 maart 1973 meldde de Identificatie & Bergingsdienst van de Koninklijke Luchtmacht dat de gevonden vliegtuigresten aan de Oosterringweg 3, toebehoren aan de Lancaster Mk.III JA702 (GT-Z) die 30 januari 1944 bij Marknesse neerstortte in de polder.

Kilometer van Urk

Schuurman zette daar dikke vraagtekens bij toen hij het verhaal van Ruud Arnoldi’s uit 1995 onder ogen kreeg. Arnoldi was een van de mannen die de twee overlevende bemanningsleden hielp. ‘De locatie waar Ruud Arnoldi, Paul Crielaard en Engel Sap de twee overlevenden, Cottam en Coyne, bij toeval tegen het lijf liepen, was op ongeveer een kilometer van Urk. Dat bracht mij na het napluizen van de politierapporten (Groep Vollenhove) en de begraafplaats-gegevens (Archief Steenwijkerland) uit die tijd tot de volgende eindconclusie: Lancaster Mk.III JA702 (GT-Z) lag niet op kavel N-33 bij Marknesse, maar 14 kilometer verderop op kavel H-46 bij Tollebeek.’

[De tekst gaat verder na de foto]

  • gallerij afbeelding

    Het monument in Marknesse. © Rob Kreukniet

 

Wat heeft dat voor gevolgen? Schuurman:

1. Het bordje aan de markeringspaal moet worden gewijzigd. Het was namelijk de Lancaster Mk.III JA902 (JO-D) die vier weken eerder op 3 januari 1944 neerstortte (Kavel M-92, N-33 en N-34) over een groot aantal kavels verspreid. Bij en in de diepe ‘krater’ op M-92 werden vier lichamen gevonden en begraven in Vollenhove. Op kavel N-33 en in de richting van kavel M-92 (3 km naar het westen), liggen nog steeds de resten van de drie vermisten. Een vervolgopgraving is afhankelijk van de haalbaarheid die men er in de komende jaren aan toedicht.

2. Het oorlogsmonument in Marknesse heeft al vele jaren de verkeerde bemanning op het rechterplaatje staan. Dat moet de crew van Weatherill worden, naast die van crew Jeffries (Kavel R-34, Baarloseweg). Het plaatje van crew Rule kan zo naar Tollebeek. Eveneens zal de tekst op het infobord moeten worden herzien.

3. Menig artikel of boek kan op de schop. Het was wel juist beschreven in de jaren 1944 en 1945, maar werd over het hoofd gezien of verkeerd geïnterpreteerd (incl. mijzelf in eerste instantie in 2013) of niet verder bekeken omdat Identificatie & Bergings Officier G. J. Zwanenburg het in 1973 al officieel had gemaakt per schrijven aan de toenmalige burgemeester, dus was dat tot nu toe de ‘waarheid’.

[De tekst gaat verder na de foto]

  • gallerij afbeelding

    Het onderzoek van de Luchtmacht in 1973. © Archief PATS

 

Crashpalen op verkeerde locatie

‘Als full-time WO2 onderzoeker ben ik sinds 2006 op meer gevallen in de provincie Flevoland gestuit die hetzelfde ‘patroon’ vertonen. Sommige crashpalen staan op kilometers afstand van de crashlocatie. Ik heb dit vaak aangekaart bij de Stichtingen die ze heeft geplaatst, maar deze nemen de informatie toendertijd aangeleverd door Zwanenburg klakkeloos over. Ik hoop dat na het lezen van mijn ontdekking over de ‘juiste’ crashlocatie van JA702 één en ander nog eens goed wordt bekeken. De achterhaalde gegevens aangevuld met de nieuwste bevindingen, geven beslist een andere kijk op dit onderwerp. De Studiegroep Luchtoorlog 1939 – 1945 (SGLO) en haar gepassioneerde leden zijn daar al lang van bewust.’

Ontbrekende crashpalen

Schuurman benadrukt dat er in de Noordoostpolder nog zeker zeven crashpalen ontbreken. Hij zou het op prijs stellen als sommige palen die er al staan alsnog op de juiste plek komen voorzien van de correcte informatie. Hij prijst daarbij Zeewolde waar volgend jaar nieuwe crashpalen geplaatst worden en een monument. ‘Die worden daar geplaatst na een eindcontrole door derden met een passie en jarenlange expertise.’

whatsappTip de redactie via WhatsApp! Voeg 'Flevopost' toe als contact in uw telefoon, 06-5751 5176, en stuur ons uw tips, foto’s en video’s.