Human Interest

Vrijwilligers Hospice Dronten waken thuis bij stervenden

Door Kees Bakker op zaterdag 5 januari 2019 08:30
  • Jelle Dekker en Liesbeth Korteweg. © Kees Bakker

pinterestmail

Dronten - Dat het Hospice Dronten een huis biedt aan mensen die thuis niet kunnen sterven, is algemeen bekend. Dat vrijwilligers van het Hospice ook bij mensen thuis ondersteuning bieden in de terminale fase, is minder bekend. Hoog tijd dat eens voor het voetlicht te brengen.

Jelle Dekker en Liesbeth Korteweg zijn beiden coördinator bij de vrijwillige ondersteuning en waken zelf ook bij stervenden. Jelle doet dat vaak ‘s nachts, Liesbeth alleen nog overdag.

Aanvragen

‘Aanvragen voor ondersteuning komen van alle zorginstellingen in Dronten, maar ook van mensen zelf,’ legt Jelle uit. ‘Dat laatste gebeurt niet veel, maar komt wel voor en kan ook.’ Maar vrijwel altijd zijn het wijkverpleegkundigen die een aanvraag doen. ‘Enige voorwaarde is dat je via de huisarts een ‘terminale verklaring’ hebt. Anders kunnen wij niets doen,’ zegt Liesbeth.

Ondersteuning

De ‘Vrijwilliger Terminale Ondersteuning Thuis’, zoals het officieel heet, kan vervolgens twee tot drie dagdelen per week ondersteuning bieden. Dat gebeurt meestal ’s nachts, door te waken bij een stervende, maar kan ook overdag.

De bedoeling is dat de naaste die normaal de zorg op zich heeft voor de stervende, op deze manier even wat lucht krijgt. ‘Een boodschapje doen, of een goede nachtrust pakken,’ legt Liesbeth uit. ‘Je ziet zo vaak dat een mantelzorger of een familie overbelast is. Zij willen zo lang mogelijk zelf voor een naaste zorgen. Vaak doet men pas in het uiterste geval een beroep op ons, en dat is jammer. Want door dat eerder te doen, kun je voorkomen dat je overbelast raakt.’

Vertrouwen

‘Wij doen geen verpleegkundige handelingen. Er moet wat dat betreft wel een achterwacht zijn. Het gaat meestal echt om waken bij degene die op sterven ligt,’ zegt Jelle. ‘Soms is dat puur waken, omdat iemand al te ver weg is. Soms betekent het ook dat je met zo iemand urenlang zit te praten, terwijl de mantelzorger lekker ligt te slapen.’

Als mantelzorgers eenmaal de stap hebben gezet om hulp te vragen, is er vervolgens een kennismaking. ‘Dat is in het begin wel eens wat onwennig. Men moet een beetje gewend aan ons raken en ons vertrouwen. Uiteindelijk voel je vaak dat mensen vervolgens loslaten, en blij zijn even tot rust te kunnen komen. Het stuk vertrouwen dat je dan krijgt, is heel apart. Dat ervaar je elke keer weer,’ is de ervaring van Jelle.

Motivatie

De twee hebben elk hun eigen motivatie om dit te doen. ‘Geen mens zou alleen hoeven te sterven,’ zegt Jelle. ‘Er dan te kunnen zijn voor iemand, dat geeft een grote voldoening. Het zijn soms best inspannende nachten, maar ik kom er altijd met nieuwe energie vandaan. Ook het contact met de mantelzorger of familie is vaak heel bijzonder. Als zo iemand zegt “Ik heb zo heerlijk geslapen”, nadat ik een nacht heb gewaakt, geeft me dat een blij gevoel.’

Dat laatste wordt beaamd door Liesbeth. ‘Ik waak geen nachten, maar ben overdag beschikbaar. Dat geeft mantelzorgers ook de gelegenheid even iets anders te doen. “Kun je hier overdag komen, want ik moet nog kleren kopen voor de begrafenis” hoor ik bijvoorbeeld wel eens. Als je soms ziet hoe vermoeid een partner of andere mantelzorger is tijdens de intake, en hoe blij en dankbaar men is als je eventjes hun zorg overneemt, dat geeft een grote voldoening.’

Loslaten

En ja, het is soms ook emotioneel. ‘Het ergste vind ik het wanneer de stervende net op het moment dat iemand even weg is, sterft. Dat geeft een vervelend gevoel. Maar soms heb je ook het gevoel dat het de keuze is van degene die ligt te sterven,’ zegt Jelle. Maar alletwee kunnen ze wel loslaten, op het moment dat ze weer bij iemand weggaan of op het moment als degene bij wie gewaakt wordt, komt te overlijden.

‘Soms helpt het om naar de begrafenis te gaan. Als we langere tijd bij iemand zijn geweest, is dat een juiste manier om het af te sluiten. Ook dat wordt vaak enorm gewaardeerd door de familie en mantelzorgers,’ zegt Liesbeth.

Versterking hard nodig

Het moet je liggen, vrijwilliger terminale ondersteuning thuis, maar als dat zo is, geeft het geweldig veel voldoening, weten de twee. En ze raden het iedereen dan ook aan, al speelt daar ook een ander belang mee. ‘We hebben het nu soms moeilijk de roosters rond te krijgen, dus meer vrijwilligers zijn welkom en erg nodig,’ zegt Liesbeth. Jelle vat het nog eens samen: ‘Je kunt enorm veel betekenen voor iemand door er te zijn in zijn of haar omgeving op een heel bijzonder moment in zijn of haar leven. En dat geeft een grote voldoening. Ja, het blijft vreemd om 22.30 uur je vrouw gedag te kussen, je huis te verlaten en bij een vreemde familie de nacht door te brengen. Maar geloof me, je krijgt er geweldig veel voor terug!’

Kijk hier voor meer informatie over terminale ondersteuning thuis.

 

whatsappTip de redactie via WhatsApp! Voeg 'Flevopost' toe als contact in uw telefoon, 06-5751 5176, en stuur ons uw tips, foto’s en video’s.