Blijf op de hoogte van het nieuws via WhatsApp!
whatsapp
dossiers
Al het nieuws over de ontwikkeling van het Stadshart in Lelystad.
Hospice Dronten is een plek waar terminaal zieken in een zo huiselijk mo...
Windpark Noordoostpolder, gesitueerd aan de Noorder-, Wester- en Zuiderm...
Schiphol wil in de toekomst ongeveer 10.000 vluchten naar Lelystad Airpo...
Human Interest

Ruut Bernsen is de nieuwe directeur van PI Lelystad: 'Hard van buiten, zacht van binnen'

Door Corinne Groenenberg op zaterdag 15 december 2018 08:30
  • Gevangenisdirecteur Ruut Bernsen. © Corinne Groenenberg

pinterestmail

Lelystad - Wat gebeurt er achter de goed beveiligde deuren en hoge muren van PI Lelystad? FlevoPost bied je een kijkje achter de schermen van de gevangenis, waar ruim 600 gedetineerden hun tijd uitzitten en zich voorbereiden op hun terugkeer in de maatschappij.

‘Het idee dat buiten de muren van gevangenissen leeft, dat gedetineerden slim en rijk zijn, op Brad Pitt lijken en een huis in Monaco hebben, klopt niet. De realiteit is dat het mannen zijn met een verslaving, psychiatrische problemen hebben, geen arbeidsverleden hebben, uit slechte gezinnen komen en vaak als kind te maken hebben gehad met mishandeling.’

'Van warme baden verweekt je huid'

Ruut Bernsen is sinds 1 oktober directeur van PI Lelystad. Op zijn 63e nam hij afscheid van de bajes in Zutphen en startte hij met frisse energie in Lelystad. ‘Zutphen voelde als een warm bad…en van warme baden verweekt je huid’, zegt hij. 

In zijn afscheidsinterview in de Stentor werd hij in oktober omschreven als ‘de softste gevangenisdirecteur van Nederland’. Zelf voegt hij er lachend aan toe: ‘en de oudste!’  In Zutphen was zijn kantoor naast de luchtruimte van de gedetineerden te vinden, hij gaf gedetineerden een sleutel van hun cel en hing kunstschilderijen op. ‘Elk Rijksgebouw heeft kunst hangen, waarom zou dat niet hier kunnen? Kunst brengt rust.’

Rust brengen in de gevangenis

Ook in de Lelystadse gevangenis wil hij rust brengen. ‘Mijn voorganger heeft de financiële positie van deze gevangenis op orde gemaakt. Nu is het tijd om te investeren in het leefklimaat. Als ik door de gebouwen en gangen loop, stoor ik me aan de afgebladderde verf, de vieze muren en het beschadigde en ongezellige meubilair. Het voelt niet fijn.’

‘Ik probeer me voor te stellen dat ik hier woon. Stel, ik wil een boek lezen en ik wil dit niet in mijn cel doen, waar ik al zoveel tijd doorbreng. Waar doe ik dat dan? Meubilair is oud en hufterproof, er hangt tl-verlichting en er zijn fitnessapparaten. Niet bepaald bevorderlijk voor een sfeer. Gedetineerden hangen veel rond en raken soms opgefokt. Daar hebben wij, maar zijzelf ook, last van.’

‘Nog een voorbeeld. Gedetineerden krijgen de mogelijkheid om zelf te koken. In Zutphen hadden we op 48 gedetineerden 4 keukens. Hier is 1 keuken per 60 gedetineerden. Bovendien wordt gekookt op elektrische kookplaten uit de jaren ’70. Ze zijn verouderd en vreten stroom. Het koken is een stressfactor, gezien het feit dat alleen de machtigste mannen zich een plekje achter de kookplaat kunnen veroorloven.’

Iedereen blij

‘De eerste schilderverzoeken zijn gedaan en binnenkort worden de keukens en de kamer van de complexbeveiligers aangepakt. Ja, ook de werkplekken van de medewerkers krijgen een lik verf. Van een fijn leef- en werkklimaat wordt iedereen blij. Er is meer rust onder de gedetineerden en medewerkers gaan vrolijker van en naar hun werk.’

Volgens Ruut Bernsen is een goede inrichting hard van buiten en zacht van binnen. ‘Voor gedetineerden is het een straf dat ze hier zijn. Ze moeten alles vragen en mogen alleen van 7.30 uur tot 17.00 uur hun cel uit. Aan de binnenkant van hun celdeur zit geen slot en het kan zomaar voorkomen dat er een meneer op een ochtend je kamer inloopt en zegt: “Ik woon voortaan samen met jou.”

Belonen

‘Als je mensen buiten de muren van de gevangenis vraagt hoe ze tegen het beleid van gevangenissen aankijken, zeggen ze bijna allemaal twee woorden: hotel en kleurentelevisie. Er wordt vaak geroepen dat we strenger moeten zijn. Maar iedereen met kinderen weet dat straffen geen zin heeft. Belonen wèl.’ 

'Een soort dorp'

‘De gevangenis is een soort dorp. Als er binnen dit dorp in een te strak en hiërarchisch regime geleefd wordt, is het moeilijk terug te keren naar de maatschappij.’ Het systeem strenger maken zal volgens Bernsen dan ook een omgekeerd effect hebben. ‘Resocialisatieverlof, een actueel thema, is daarom belangrijk’, vindt hij. 

‘Je zet iemand niet meer (zoals vroeger) koud op straat. Stel iemand heeft tien jaar gezeten. Moet je je voorstellen hoe anders de wereld buiten de gevangenis er dan uitziet? De terugkeer is makkelijker als gedetineerden aan het eind van hun straf deelnemen aan de samenleving. Dan zullen ze minder snel terugvallen’, besluit hij.

Ruut Bernsen heeft zin om het verschil te maken in Lelystad.

whatsappTip de redactie via WhatsApp! Voeg 'Flevopost' toe als contact in uw telefoon, 06-5751 5176, en stuur ons uw tips, foto’s en video’s.
DOSSIERS dossiers